Czas impulsu lasera to czas, przez który urządzenie emituje światło w jednym impulsie, nazywany też długością albo szerokością impulsu. W laserach do depilacji podaje się go w milisekundach (ms), a w laserach do usuwania tatuaży i przebarwień w nanosekundach (ns) lub pikosekundach (ps). Od czasu impulsu zależy, czy ciepło zostanie w naświetlanym celu, czy rozejdzie się po otaczającej tkance.
Jak to działa: energia, moc lasera i czas trwania impulsu
Laser może świecić w sposób ciągły albo impulsowo. Laser impulsowy oddaje energię w porcjach, a każdą porcję opisują dwie liczby: energia w dżulach (J lub mJ) i czas trwania. Ich iloraz to moc szczytowa. 30 J oddane w 30 ms daje 1000 W, a te same 30 J w 10 ms już 3000 W. Dla skóry to duża różnica. Przy tej samej fluencji, czyli gęstości energii na jednostkę powierzchni, krótszy impuls nagrzewa cel gwałtowniej. Dłuższy działa łagodniej, bo część ciepła zdąży w tym czasie odpłynąć.
O tym, jaki czas jest właściwy, decyduje czas relaksacji termicznej celu, czyli tempo, w jakim nagrzana struktura oddaje ciepło. Naskórek stygnie w kilka milisekund, mieszek włosowy w kilkadziesiąt, a ziarno barwnika w ułamku mikrosekundy. Impuls dobiera się tak, żeby cel nagrzał się szybciej, niż stygnie, a naskórek zdążył oddać ciepło chłodzonej głowicy. Całą zasadę omawia hasło fototermoliza selektywna.
| Jednostka | Symbol | Ile to sekund | Gdzie ją spotkasz |
|---|---|---|---|
| Milisekunda | ms | 0,001 s (jedna tysięczna) | lasery diodowe i IPL do depilacji, lasery frakcyjne |
| Mikrosekunda | µs | 0,000001 s (jedna milionowa) | część laserów ablacyjnych i naczyniowych |
| Nanosekunda | ns | jedna miliardowa sekundy | laser nanosekundowy (Q-switch) do tatuaży i przebarwień |
| Pikosekunda | ps | jedna bilionowa sekundy | lasery pikosekundowe |
Dla porównania skali: 1 ms to milion nanosekund, a 1 ns to tysiąc pikosekund. W ciągu nanosekundy światło lasera pokonuje około 30 cm, w ciągu pikosekundy 0,3 mm.
Czas impulsu lasera w gabinecie: depilacja i inne zabiegi
W laserach diodowych do depilacji czas impulsu reguluje się zwykle od kilku do kilkuset milisekund. Cienkie włosy stygną szybko, więc wymagają krótszych impulsów, rzędu kilku do kilkunastu milisekund. Przy włosach grubych impuls może trwać kilkadziesiąt milisekund. Wydłuża się go też przy ciemniejszej skórze, bo melanina w naskórku pochłania część energii i potrzebuje czasu, żeby oddać ciepło. To wartości orientacyjne. Konkretne ustawienia podaje protokół producenta, a dobiera je operator po ocenie fototypu i próbie na małym polu.
W wielu urządzeniach czasu impulsu nie ustawia się osobno, tylko wylicza go oprogramowanie z fluencji i mocy głowicy. Głowica o mocy optycznej 600 W i plamce 12 x 12 mm (1,44 cm²) potrzebuje 48 ms, żeby oddać 20 J/cm². Głowica 1200 W robi to w 24 ms. Stąd praktyczne znaczenie mocy lasera: mocniejsze źródło podaje tę samą dawkę energii w krótszym impulsie, co przydaje się przy cienkich i jasnych włosach pod koniec serii.
Czasu impulsu nie należy mylić z parametrem opisanym w haśle częstotliwość impulsów (Hz). Częstotliwość to liczba impulsów na sekundę, a czas impulsu to długość jednego z nich. Przy 10 Hz kolejne impulsy zaczynają się co 100 ms, więc pojedynczy musi być krótszy, na przykład 10 ms świecenia i 90 ms przerwy. Na krótkich impulsach o niskiej energii i wysokiej częstotliwości opiera się tryb SHR.
Lasery nanosekundowe i pikosekundowe pracują w innej skali. Impuls trwa od kilku do kilkudziesięciu nanosekund albo kilkaset pikosekund, a moc szczytowa jest tak duża, że barwnik rozpada się pod wpływem fali ciśnienia, zanim ciepło przejdzie do tkanki. To efekt fotoakustyczny. Takie urządzenia służą do usuwania tatuaży i zmian barwnikowych, głównie w gabinetach medycyny estetycznej.
W laserach frakcyjnych czas impulsu, obok energii mikrowiązki, wpływa na to, jak szeroko ciepło rozejdzie się wokół każdego punktu. Laser DOT Tullux ELITE 1927 nm z kategorii lasery tulowe ma regulację szerokości impulsu w zakresie 0,1-5 ms.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze urządzenia
- Sprawdź zakres czasu impulsu w milisekundach i to, czy ustawiasz go samodzielnie, czy wylicza go urządzenie.
- Zanotuj moc szczytową głowicy i rozmiar plamki. Z tych dwóch liczb policzysz najkrótszy impuls dla potrzebnej fluencji: czas = fluencja x pole plamki / moc.
- Dopytaj o budowę impulsu. W IPL i części laserów jeden impuls to pakiet krótszych podimpulsów z przerwami, a specyfikacja podaje czas całego pakietu albo pojedynczego podimpulsu.
- Nie daj się zmylić nazwom: szerokość impulsu, długość impulsu, czas trwania impulsu oraz angielskie pulse width i pulse duration oznaczają ten sam parametr.
- Oceń chłodzenie głowicy, bo przy długich impulsach to ono chroni naskórek przed przegrzaniem.
Parametry laserów z naszej oferty znajdziesz w kategorii lasery diodowe do usuwania owłosienia. Jak moc i wyposażenie wpływają na cenę, opisuje poradnik ile kosztuje laser do depilacji.
Najczęstsze pytania
Co to jest szerokość impulsu lasera?
To inna nazwa czasu impulsu: mówi, jak długo trwa pojedynczy błysk wiązki laserowej. Nie ma związku z szerokością plamki w milimetrach ani z długością fali w nanometrach (nm). W specyfikacjach występuje też jako pulse width.
Milisekunda: ile to sekund?
Milisekunda to 0,001 sekundy, czyli sekunda ma 1000 ms. Mikrosekunda jest tysiąc razy krótsza od milisekundy, nanosekunda tysiąc razy krótsza od mikrosekundy, a pikosekunda tysiąc razy krótsza od nanosekundy.
Jaki czas impulsu ustawić dla włosów cienkich, a jaki dla grubych?
Dla cienkich krótszy, dla grubych dłuższy, bo cienki włos szybciej oddaje ciepło. Dłuższy impuls stosuje się też przy ciemniejszych fototypach, żeby chronić naskórek. Liczby zależą od urządzenia, dlatego punktem wyjścia jest protokół producenta i próba.
Czym różni się impuls milisekundowy od nanosekundowego i pikosekundowego?
Impuls milisekundowy działa termicznie: stopniowo nagrzewa stosunkowo duże struktury, takie jak mieszek włosowy. Impulsy nanosekundowe i pikosekundowe są od miliona do miliarda razy krótsze i mają bardzo dużą moc szczytową, więc rozbijają drobiny barwnika głównie mechanicznie. Służą do innych zabiegów niż depilacja.
Czy czas impulsu i częstotliwość impulsów to to samo?
Nie. Częstotliwość w hercach mówi, ile impulsów urządzenie oddaje w ciągu sekundy. Czas impulsu mówi, jak długo trwa każdy z nich. Laser może pracować z częstotliwością 10 Hz i impulsem 10 ms albo z częstotliwością 1 Hz i impulsem 100 ms.
Jak czas impulsu wiąże się z fluencją i czasem relaksacji termicznej?
Fluencja określa, ile energii trafia na centymetr kwadratowy skóry, a czas impulsu, jak szybko ta energia jest oddawana. Punktem odniesienia jest czas relaksacji termicznej celu: impuls krótszy od niego zatrzymuje ciepło w celu, dużo dłuższy pozwala mu przejść do otoczenia.